Έγκλημα και Τιμωρία

"Πού το διάβασα" σκεφτόταν ο Ρασκόλνικωφ προχωρώντας πιο πέρα "πού το διάβασα πως ένας καταδικασμένος σε θάνατο, μια ώρα πριν απ'την εκτέλεση λέει ή σκεφτόταν πως αν αναγκαζόταν να ζήσει κάπου σ'ένα ψηλό μέρος, σ'ένα απότομο βράχο και σ'έναν τόσο στενό τόπο, ώστε να χωράνε μοναχά τα δυο του πέλματα και γύρω γύρω να'ναι βαθιά χαράδρα, ωκεανοί, αιώνιο σκοτάδι, αιώνια μοναξιά και αιώνια θύελλα και να μένει όρθιος σε μια πήχη χώρο όλη του τη ζωή χίλια χρόνια μια ολόκληρη αιωνιότητα, ο κατάδικος λέει πως είναι καλύτερα να ζήσει έτσι παρά να πεθάνει τώρα αμέσως! Μοναχά να ζήσει, να ζήσει, μοναχά να ζήσει! Ας ζήσει, όπως και να'ναι φτάνει μοναχά να ζήσει! Τι μεγάλη αλήθεια! Θεέ μου, τι μεγάλη αλήθεια! Ο άνθρωπος είναι άτιμος! Και είναι άτιμος εκείνος που τον λέει άτιμο γι'αυτό." πρόστεσε ύστερα από λίγο.
 Ένα μυθιστόρημα που ανήκει στον χρυσό αιώνα της ρωσικής λογοτεχνίας, αποτελεί ένα παγκόσμιο αριστούργημα και έχει χαρακτηριστεί ως κοινωνική κριτική, θρησκευτική αλληγορία με πολιτικές προεκτάσεις και φιλοσοφικό στοχασμό.
 Ο Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι (Fyodor Dostoevsky) έγραψε το "Έγκλημα και Τιμωρία" το 1866  και αφηγείται την ιστορία ενός φοιτητή, του Ρασκόλνικωφ, ο οποίος ζει στην Αγία Πετρούπολη και λόγω της άθλιας οικονομικής του κατάστασης έχει παρατήσει τις σπουδές του. Τότε, αφού έχει απομονωθεί απ'όλους και απ'όλα και με κατεστραμμένη ψυχολογική διάθεση, αποφασίζει να δολοφονήσει την ενεχυροδανείστριά του και να την ληστέψει. Έτσι αρχίζει η "τιμωρία" του και συγχρόνως όλο το δράμα, ενώ σιγά σιγά κάνουν την εμφάνισή τους και οι περισσότεροι ήρωες, που ο καθένας παίζει ένα καταλυτικό ρόλο και προωθεί τη δράση. Όλοι είναι άνθρωποι με πάθη και παρουσιάζουν ξεχωριστά ο καθένας την αλήθεια του. Ο Ραζούμιχιν θα προσπαθήσει να βοηθήσει το φίλο του και την οικογένειά του, ο Πορφύρης Πέτροβιτς να αποκαλύψει με κάθε κόστος την αλήθεια, η Ντούνια να θυσιαστεί σ'ένα γάμο για τη μητέρα της και τον αδερφό της (Ρασκόλνικωφ) και η Σόνια χωμένη σ'ένα βούρκο κρατώντας όμως καθαρή την ψυχή της, και άλλοι τόσοι χαρακτήρες που το μόνο που ζητάνε και αυτοί είναι η λύτρωση. Όλοι άνθρωποι διαχρονικοί, που ακόμα και σήμερα θα μπορούσαν να ζουν στο διπλανό σπίτι ή να κυκλοφορούν ανάμεσά μας.
 Ο Ντοστογιέφσκι, όπως και σε άλλα έργα του, έχει στο επίκεντρο το θάνατο και τον έρωτα. Ο θάνατος εμφανίζεται με όλες τις μορφές, είναι είτε λύτρωση είτε αναγκαίο κακό, ενώ ο έρωτας υπάρχει ως ένα διακριτικό στοιχείο που βοηθάει στην αναγέννηση της ψυχής.
 Ένα έργο που ανήκει ολοκληρωτικά στο ρεύμα του ρεαλισμού, δείχνει την κοινωνική κατάσταση της Ρωσίας εκείνης της εποχής και ιδιαίτερα της Αγία Πετρούπολης. Αποτυπώνει την πραγματικότητα έτσι όπως είναι και παράλληλα ο Ντοστογιέφσκι πάει το μυθιστόρημα ένα βήμα παρακάτω , δείχνει τα ψυχολογικά αίτια μιας ανθρώπινης κατάστασης. Η ψυχολογία και οι σκέψεις των ηρώων είναι που τους οδηγούν στις πράξεις τους.
 Αυτό που ευχαριστήθηκα στο "Έγκλημα και Τιμωρία" όσο το διάβαζα, είναι ότι παρουσιάζει μια ιστορία που θα μπορούσε να συμβεί και σήμερα σε έναν άνθρωπο που ζει ανάμεσά μας. Επίσης οι ήρωες παρουσιάζονται με τις σκέψεις τους  και όλοι φαίνονται να υποφέρουν για κάποιο δικό τους λόγο, ακόμα και ο αφηγητής φαίνεται να παρασύρεται κάθε φορά (πόσο εγώ που είχα μπει μέσα στο βιβλίο και ζούσα την αγωνία τους) και τα λόγια του να μπερδεύονται με τα αισθήματα των ηρώων. Συγχρόνως δε λείπει το στοιχείο της συγκίνησης, αυτό που θα σε κάνει να αναλογιστείς και να βουρκώσεις (ειδικά στις τελευταίες σελίδες), ενώ σίγουρα θα ταυτιστείς με κάποιον από τους μαρτυρικούς χαρακτήρες.
 Δεν είναι τυχαίο που ο Ντοστογιέφσκι έχει γράψει ένα τόσο επιτυχημένο και άρτιο έργο, αφού από το 1859 και μετά παρουσιάζει τα καλύτερα μυθιστορήματά του, γιατί  είναι σαν να τοποθετεί τα βιώματά του και ένα κομμάτι του εαυτού του  στις ιστορίες του, καθώς ο ίδιος έχει ζήσει αρρώστιες, κατάθλιψη, εξορία, αλκοολισμό και χαρτοπαιξία.
 Με το "Έγκλημα και Τιμωρία", έχοντας στο κέντρο το Ρασκόλνικωφ, σου δείχνει ότι πάντα εσύ είσαι αυτός που θα αποφασίσει να σηκώσει το τσεκούρι και ανεξάρτητα με ποιον θα χτυπήσεις, αυτόν που θα σκοτώσεις τελικά είναι ο ίδιος σου ο εαυτός, άλλωστε δεν υπάρχει έγκλημα χωρίς τιμωρία.

Πηγές: https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A6%CE%B9%CE%BF%CE%BD%CF%84%CF%8C%CF%81_%CE%9D%CF%84%CE%BF%CF%83%CF%84%CE%BF%CE%B3%CE%B9%CE%AD%CF%86%CF%83%CE%BA%CE%B9
"Έγκλημα και Τιμωρία", Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι, ΒΗΜΑ
"Ιστορία της Ευρωπαϊκής Λογοτεχνίας: από τις αρχές του 18ου αιώνα έως τον 20ο αιώνα. εκδόσεις "Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Πάτρας
"Θεωρία λογοτεχνίας δομισμός και σημειωτική", Απόστολος Μπενάτσης, εκδόσεις "ΚΑΛΕΝΤΗΣ"